Beste zadenliefhebber,

Ondanks de Europese campagne Verborgen ingrediënten en de inzet van duizenden burgers, boeren en organisaties zijn de regels voor nieuwe ggo's (NGT's) versoepeld. Een rechtse meerderheid in het Europees Parlement stemde ervoor om belangrijke veiligheids- en transparantieregels af te schaffen.

Waarom is dat belangrijk? Omdat een klein aantal grote bedrijven zoals Bayer-Monsanto, BASF en Corteva hierdoor nog meer controle krijgt over ons voedsel. Zij kunnen nieuwe ggo's sneller op de markt brengen, terwijl de controle op veiligheid en transparantie afneemt.

Voor boeren betekent dit een grotere afhankelijkheid van enkele multinationals. Voor consumenten wordt het moeilijker om te weten hoe voedsel geproduceerd is. En voor iedereen staat de diversiteit van onze zaden en de toekomst van ons voedselsysteem verder onder druk. Vandaag controleren deze bedrijven al ongeveer 60% van de commerciële zaadmarkt.

Dit is een zware tegenslag, maar het is niet het einde van het verhaal. Samen blijven we opkomen voor een voedselsysteem waarin boeren, consumenten en de natuur voorrang krijgen op de winst van enkele grote bedrijven. Jouw steun maakt daarin het verschil.

Met de campagne Verborgen ingrediënten toonden burgers dat ze NGT's wél verplicht op de voedseletiketten willen.

De Europese Raad en het Europees Parlement zijn akkoord over de nieuwe Europese zadenwetgeving (PRM), waarrond we al jaren beleidswerk voeren. Ondanks de druk van de grote commerciële zaadbedrijven blijft er ruimte voor een grote diversiteit aan zaden. Ook geven de nieuwe regels diverse en lokaal aangepaste rassen voor het eerst een betere toegang tot de markt. We hebben echter ook enkele kritische bedenkingen.

Successen

• Oude en diverse conserveringsrassen mogen voortaan vrijer worden verkocht.
• Meer ruimte voor biodiversiteit en klimaatbestendige zaden.
• Diverse zaden kunnen eenvoudiger rechtstreeks aan tuiniers worden verkocht.

Blijvende aandachtspunten

• Het recht van landbouwers om zaden uit te wisselen en te verkopen blijft beperkt.
• De administratieve lasten voor kleinschalige zaadproducenten blijven hoog.
• Testprocedures houden onvoldoende rekening met agro-ecologische en biologische landbouw.
• Er ontbreken verplichte maatregelen om de milieurisico's van herbicidetolerante rassen te beperken.

Zoals jullie via onze campagnes en deze nieuwsbrieven weten, is het verhaal rond zadensoevereiniteit behoorlijk complex. Er beweegt veel rond het Europese beleid, en dit op drie thema's:

1. De versoepeling van de ggo-wetgeving. Binnen die versoepeling hebben we met de campagne 'Verborgen ingrediënten' gefocust op het etiketteren van ggo's. Die zouden verplicht op de voedingslabels moeten blijven staan. Helaas is de versoepeling nu volledig goedgekeurd, waardoor het etiketteren niet meer verplicht is. 
2. Het herschrijven van de zadenwetgeving (PRM). Tijdelijke goedkeuring op 16 juni 2026. We behaalden enkele belangrijke successen, zoals meer mogelijkheden voor de verkoop van oude, lokale of traditionele gewasrassen. Door tal van beperkingen is het recht voor boeren om vrij zelfgekweekt zaad uit te wisselen echter niet gerespecteerd. (lees meer)
3. De regels rond patenten. Er staat geen herschrijving van deze regels op de planning. Wij roepen op om de regels te verduidelijken en te handhaven.

Bovendien is er een link tussen de ggo-wetgeving en patenten: de nieuwe ggo-wetgeving maakt het gemakkelijker om bepaalde NGT-planten op de markt te brengen. Daardoor worden bestaande en nieuwe patenten waardevoller. Als belangrijke eigenschappen van gewassen gepatenteerd worden, wordt beperkt wie op wie die eigenschappen kan gebruiken en onder welke voorwaarden.

Agro-ecologie steunt op een rijke biodiversiteit en zaden die aangepast zijn aan lokale omstandigheden. Hoe meer keuze landbouwers hebben uit diverse, robuuste rassen, hoe beter ze kunnen inspelen op klimaatverandering en hoe minder afhankelijk ze zijn van kunstmest, pesticiden en enkele grote zaadbedrijven. Daarom is de Europese zadenwetgeving veel meer dan een technische kwestie: ze bepaalt mee welke landbouw we in de toekomst mogelijk maken.

Dankzij jarenlange samenwerking en beleidswerk maken we ruimte voor meer biodiversiteit en een landbouw die minder afhankelijk is van grote commerciële spelers. Maar deze vooruitgang komt niet vanzelf. We blijven druk zetten op beleidsmakers om de rechten van landbouwers en de diversiteit van onze zaden te beschermen.

Jouw steun maakt dit werk mogelijk. Met jouw bijdrage kunnen we blijven deelnemen aan debatten, samenwerken met boerenorganisaties wereldwijd en ervoor zorgen dat de stem van landbouwers gehoord wordt waar beslissingen worden genomen.